Isa Bloemendal, Marieke Rijkers
Ons essay
Negatieve invloeden van sociale media op de huidige tijd.
Welk effect heeft sociale media op de samenleving? Hoe beïnvloed sociale media ons, en wat kunnen we eraan doen?
Sociale media is een belangrijk onderdeel van de samenleving in deze tijd en heeft zeker een aantal positieve kanten zoals dat het ons in staat stelt om te communiceren met mensen van over de hele wereld waar we ook zijn, maar het heeft ook vele negatieve kanten. In ons dagelijks leven besteden we gemiddeld 3 tot 5 uur per dag op sociale media volgens een onderzoek van het CBS (bron 5). In deze tijd worden we blootgesteld aan allerlei meningen, positieve meningen die zelfvertrouwen geven, maar ook negatieve berichten die ons een onzeker gevoel kunnen geven vooral jongeren zijn hier gevoelig voor.
Over elke foto die op sociale media wordt geplaatst, is nagedacht. Vooral op accounts van modellen of bloggers worden alleen bepaalde posts geplaats. Ze posten bijvoorbeeld alleen de meest positieve dingen, het lekkerste eten en de mooiste selfies. De momenten dat het minder goed gaat, dat ze ongelukkig zijn of er niet op hun best uit zien, posten ze niet. Foto's worden altijd van een bepaalde hoek genomen, met goede belichting en op een goed moment, zodat ze er zo mooi, slank of gespierd mogelijk uitzien. Kinderen die dit bekijken, denken snel dat deze modellen er altijd zo uitzien, dat ze geen slechtere momenten hebben. Dit is natuurlijk heel schadelijk voor deze kinderen omdat ze er zelf niet altijd zo uit zien. Ze gaan zichzelf vergelijken met het ideaalbeeld van social media, wat kan resulteren in eetproblemen en een extreem laag zelfvertrouwen. Het leven van mensen online lijkt perfect, maar dat is het natuurlijk nooit. Wanneer kinderen geloven dat het leven perfect hoort te zijn, omdat ze dat op social media zien, worden ze ongelukkig, omdat zij niet hetzelfde hebben.
Er zijn veel onderzoeken gedaan naar dit onderwerp, bijvoorbeeld door het Institute of Social and Economic Research aan de Essex University (Bron 4). Zij onderzochten hoeveel sociale media kinderen tussen de 10 en 15 jaar gebruiken, en welke invloed dit had op hun leven. Hier kwam uit dat kinderen die meer op sociale media zitten, minder tevreden zijn over hun uiterlijk en relaties met vrienden en familie, vaker ruzie hebben met hun ouders, meer kans hebben om gepest te worden en vaker spijbelen. Deze gevolgen kunnen nog groter worden naarmate ze ouder worden. Dit kan op lange duur een grote impact hebben op de Nederlandse maatschappij. Wat kunnen we hieraan doen? Welke oplossingen zijn er doorgevoerd en tot op welke hoogte werken deze?
Het Europees parlement heeft zich al bemoeid met dit onderwerp en heeft als oplossing een nieuwe regel ingevoerd (Bron 1). Vanaf 2018 mogen kinderen onder de 16 zonder toestemming van hun ouders geen gebruik maken van Twitter, Facebook of Instagram. In Nederland is er een soortgelijke wet maar deze wordt niet echt goed gehandhaafd. Kinderen kunnen namelijk als ze een account maken gewoon op ‘'ik heb toestemming van mijn ouders’' knop drukken.
Er zijn al ideeën bedacht hoe we dit probleem van een laagzelfbeeld kunnen verkleinen. Zo zijn er al ‘'mediawijsheid’' cursussen die kinderen kunnen volgen met hun ouders. Hiermee kunnen kinderen kennismaken met de media en wat wel en niet kan op internet en hoe ze met elkaar moeten communiceren. Wat zijn de gevaren waar je mee te maken kan krijgen en hoe moet je daarmee omgaan? Echter gaan nog niet veel mensen naar deze cursussen toe omdat deze vrijwillig zijn en mensen er vaak van uit gaan dat ze het niet nodig hebben.
Wat vreemd is, is dat kinderen op de basisschool wel leren hoe ze in het verkeer moeten omgaan, maar niet leren hoe ze zich veilig op het internet moeten gedragen. Maar het internet kan toch net zo onveilig zijn als het verkeer? Daarom zou het lesgeven van mediawijsheid op zowel de basisschool als middelbare school een verandering kunnen brengen. Kinderen hebben vaak niet door dat ze een ander kind emotioneel veel pijn kunnen doen door hoe ze met elkaar omgaan. Door deze lessen kunnen we kinderen hiervan bewuster maken en zorgen dat ze de gevolgen voor andere begrijpen van hun acties. Hierdoor zouden we pesten op het internet kunnen voorkomen.
Een van de problemen die voortkomen uit sociale media en een laagzelfbeeld is cyberbullying. Hoe kunnen de ouders hun kind hiervan bewustmaken? Uit psychologisch onderzoek kwam men erachter dat wanneer ouders interesse tonen en goede vragen stellen over sociale media hun kinderen naar hun eigen gedrag op internet gaan kijken door de ogen van de ouders. Dit heeft als gevolg dat wanneer de ouders niet meekijken op hun mobile of pc, kinderen zelf instaat zijn de juiste beslissingen te maken online. Dit kan ervoor zorgen dat kinderen minder snel gaan pesten op het internet doordat ze empathie en gewetensontwikkeling leren.
Een andere kant van sociale media is het misbruik dat grote bedrijven en zelfs de overheid ervan maakt. De belastingen maken bijvoorbeeld gebruik van sociale media om te controleren of mensen wel eerlijk hun bezittingen opgeven en hiervoor betalen. (Bron 6). En grote bedrijven gebruiken sociale media en voornamelijk de cookies, waar veel mensen automatisch toestemming voor geven vanwege de vervelende cookie- meldingen, om hun reclames te personaliseren. Dit heeft automatisch als gevolg dat mensen veel eenzijdige informatie te zien krijgen als ze op internet en dan vooral op sociale media bezig zijn. In tegenstelling tot wat veel mensen denken, namelijk dat sociale media de mogelijkheid biedt om blootgesteld te worden tot veel verschillende meningen van mensen over de hele wereld, zorgen bedrijven en speciaal ontwikkelde programma’s er juist voor dat mensen onbedoeld voornamelijk informatie vanuit één perspectief te zien krijgen. Het gebruik van sociale media is eigenlijk niet meer weg te denken uit de samenleving en iedereen met toegang tot het internet heeft tegenwoordig een account op zijn minst één sociale media website. Dit heeft als gevolg dat echte privacy eigenlijk niet meer mogelijk is, ondanks de privacywetten die er zijn tegen bijvoorbeeld spionage kan iedereen zien wat er in je leven gebeurt en van deze informatie gebruik maken om jou te beïnvloeden en misschien zelfs chanteren. Mensen en vooral kinderen die niet veel weten over privacy en het veilig gebruik van internet kunnen het slachtoffer worden van internet criminelen. Zij kunnen door middel van internet en de informatie die het internet van je vrijgeeft je mobiele apparaten of computers hacken en bijvoorbeeld dreigen met het vrijgeven van persoonlijke foto’s. Veel mensen houden er geen rekening bezig dat hackers in je telefoon of laptop kunnen komen door iets simpels als een whatsapp bericht of pop up reclame waar je per ongeluk op klikt (Bron 7).
Een oplossing voor deze problemen zou bijvoorbeeld kunnen zijn dat er een speciale tak van overheid moet komen die gericht zijn op het opsporen van internetcriminelen en als die er al is moeten ze uitbreiden en beter focussen op dingen zoals ketting berichten op whatsapp. Ook zou het kunnen werken als mensen en dan vooral jonge kinderen betere voorlichting krijgen over het veilig gebruik van internet en sociale media zodat ze misschien minder snel hun privé gegevens zomaar op internet zetten. Ook denken we dat het belangrijk is als er een andere oplossing komt voor de cookies, ze geven bedrijven veel informatie en dus ook macht over sociale mediagebruikers maar niemand weet eigenlijk precies wat ze over je kunnen vertellen. Hier moet meer controle op van de overheid en mensen moeten meer informatie krijgen over wat ze precies inhouden want ook al staat alles misschien in de algemene voorwaarden als je eerlijk bent leest niemand precies wat er in deze algemene voorwaarden staat en scrolt meteen door naar de acceptatie knop.
Een ideale wereld zou er een zijn waar er goede voorlichting is over sociale media en waar iedereen zich bewust is van veilig sociale media gebruik, in deze wereld is iedereen van kinderen tot ouderen zich bewust van de gevaren van cyberbullying en hoeven mensen niet altijd bang te zijn voor grote instanties die misbruik kunnen maken van sociale media en internet in het algemeen. Jongeren zouden niet meer constant worden blootgesteld aan posts waar alleen de beste momenten uit iedereens leven worden afgebeeld maar in deze ideale wereld hebben mensen een meer waarheidsgetrouw beeld van de wereld. Maar deze wereld is nog ver weg en zal misschien nooit komen als we op deze manier door blijven gaan en niet snel gezamenlijk actie ondernemen.
Bronnen:
Bron 1
Bron 2
https://www.metronieuws.nl/techgadgets/2018/04/europa-pakt-privacyschending-social-media-samen
Bron 3
Bron 5
Bron 6
Bron 7
https://www.nrc.nl/nieuws/2019/05/25/fraudehelpdesk-steeds-meer-oplichting-via-whatsapp-en-sms-a3961563
Reacties
Een reactie posten